Ai cũng biết rằng khớp ngậm đúng là chìa khóa nuôi con sữa mẹ thành công, nhưng không phải ai cũng biết cách để giúp em bé của mình bú hiệu quả. Vậy làm thế nào để con có được khớp ngậm chuẩn? Bé bú đúng khớp ngậm mang lại những lợi ích gì? Và đâu là những sai lầm mẹ thường mắc phải khi cho bé bú và tác hại của nó? Hãy cùng Keepsake MB tìm hiểu rõ hơn nhé.
LỢI ÍCH KHI BÚ ĐÚNG KHỚP NGẬM
Bé bú đúng khớp ngậm là khi cằm bé cắm sâu vào bầu vú mẹ, miệng bé mở rộng như cá đớp mồi, bé mút nhanh ngay từ lúc đầu, sau đó khi có sữa thì bé sẽ mút, nuốt, thở, thỉnh thoảng nghỉ vài phút rồi lại mút tiếp, cả hai mẹ con đều thoải mái trong cữ bú.
Khi bé bú đúng khớp ngậm:
- Lưỡi bé sẽ kích thích phản xạ xuống sữa hiệu quả nhất
- Mẹ sẽ không bị đau đầu ti, hay nứt cổ gà khi bé ti thường xuyên
- Động tác bú mẹ giúp phát triển xương hàm một cách tối ưu, tránh việc mọc lệch răng khôn khi trưởng thành, giúp gương mặt cân đối. Hộp sọ phát triển, giúp bé thông minh, giảm thiểu tình trạng bẹp đầu.
- Cơ lưỡi khỏe mạnh, sau này ăn dặm bé sẽ nhai tốt hơn
NHỮNG SAI LẦM MẸ DẪN TỚI KHỚP NGẬM SAI CỦA BÉ:
Vài ngày đầu sau sinh, lượng sữa non có sẵn trong bầu vú mẹ sẽ đủ cho em bé với dung tích dạ dày chỉ 5ml-7ml, sữa non rất đậm đặc và rỉ giọt phù hợp cho em bé tập bú. Nếu những cữ bú đầu tiên này mẹ mong muốn con bú nhiều hơn và dùng bình bú để hỗ trợ con ăn thêm, mẹ dùng sữa công thức vì lo lắng sữa mẹ không đủ cho con, em bé sẽ không được học cách bú mẹ đúng dẫn tới khớp ngậm sai. Nhịp bú bình nhanh hơn, động tác mút bình (chỉ dùng môi) dễ dàng hơn bú mẹ (chủ yếu dùng lưỡi để massage, vắt sữa) cũng là yếu tố cản trở em bé có khớp ngậm chuẩn.
Tư thế bú không thoải mái, mẹ gồng người khó chịu, bé ngậm sai khớp khiến đầu ti mẹ có nguy cơ bị đau, nứt cổ gà. Bé lấy sữa không hiệu quả dẫn đến mẹ bị tắc tia, viêm, apse vú là những dấu hiệu cho thấy bé bú sai khớp ngậm.
4 BƯỚC ĐỂ CHO BÉ BÚ ĐÚNG CÁCH:
Bước 1: Đánh thức bản năng tìm ti mẹ:
Hãy cho con “cái ôm đầu tiên” ngay sau khi em bé chào đời. Dù bạn sinh thường hay sinh mổ thì việc da tiếp da đều cần thiết, cực kỳ quan trọng và hoàn toàn có thể thực hiện được. Đây là cách để em bé cảm nhận hơi ấm, nhịp tim, sự hiện diện của mẹ khi con đến với thế giới lạ lẫm này sau 9 tháng 10 ngày trong bụng mẹ. Đây cũng là phương pháp giúp con giảm bớt việc tiêu hao năng lượng để ủ ấm cơ thể, dành năng lượng để chờ đến lúc con biết cách bú mẹ. “Cái ôm đầu tiên” giúp con đánh thức được bản năng tìm ti mẹ, do đó em bé được hỗ trợ da tiếp da ở những giờ đầu sau sinh sẽ sớm học được cách bò, trườn, tợp ti mẹ và biết cách bú mẹ hiệu quả.

Cách thực hiện “cái ôm đầu tiên”: đặt bé không mặc quần áo trên bụng, ngực trần của mẹ, bố hoặc người thân trong gia đình nếu mẹ chưa tỉnh táo, cần cách ly để theo dõi. Việc tiếp xúc da kề da cho em bé sơ sinh cần thực hiện liên tục sau khi sinh 1h đồng hồ và lặp đi lặp lại nhiều lần càng tốt trong những tuần, tháng đầu tiên. Khi thực hiện việc da tiếp da, mẹ có thể đắp chăn mỏng lên người nếu thời tiết lạnh để giữ ấm.
Mẹ nên cho bé bú trực tiếp ở những cữ bú đầu tiên để con nhận được lượng sữa non phù hợp với dung tích dạ dày, để cơ thể con nhận biết đúng tín hiệu đói, no, giúp bé sau này biết bú theo nhu cầu. Không dùng bình bú, ti giả cho bé trong 6 tuần đầu sau sinh.
Bước 2: Sự thoải mái, thư giãn của mẹ:
Một trong những bước quan trọng khi tập bé bú ở những tuần đầu tiên là tinh thần thoải mái, sức khỏe ổn định của mẹ. Ở những lần da tiếp da sau sinh mẹ có thể nhờ bố hoặc người thân trong gia đình hỗ trợ nếu mẹ còn đau vết mổ. Mẹ nên tranh thủ nghỉ ngơi nhiều nhất có thể để phục hồi lại sức khỏe, bù lại thời gian phải thức để chăm bé. Mẹ cũng nên tìm hiểu và thử nhiều tư thế cho bé bú khác nhau, để lựa chọn cho hai mẹ con tư thế dễ chịu, phù hợp nhất.
Bước 3: Tư thế cho con bú mẹ đúng cách:
Có thể ví von rằng, tư thế cho con bú đúng cách chính là chìa khóa để mở chiếc hộp “khớp ngậm đúng”. Dù là tư thế bú ngồi hay nằm thì bụng của em bé sẽ áp sát với người/ bụng mẹ. Nếu bú ngồi, mẹ nên tìm cho mình một điểm tựa lưng thỏa mái, cổ bé nằm trên cánh tay mẹ, ở vị trí giữa cổ tay và khủy tay. Tai, vai, hông em bé nằm trên một đường thẳng. Đầu ti nằm ở giữa môi trên và đầu mũi của bé. Lúc này, mẹ sẽ kiên nhẫn quan sát và đợi con có phản xạ tợp ti. Khi bé bú, miệng con sẽ ngậm sâu vào quầng vú, mũi con không bị gập vào vú mẹ, cằm con cắm sâu vào dưới quầng vú, mẹ sẽ cảm nhận được bé nuốt sữa mà không phát ra tiếng “chạch chạch”, đầu ti mẹ không đau. Bé yêu sẽ rất thích nếu mẹ vừa đợi con vừa âu yếm trò chuyện, cổ vũ bé học cách ngửa đầu, há to miệng tợp ti, bé sẽ cảm nhận được nguồn năng lượng hạnh phúc của mẹ và hào hứng hơn với cữ ăn đó . Hocmon ocxytoxin được tiết ra nhiều, kích thích sữa dồi dào hơn, giúp con bú hiệu quả hơn.

Bước 4: Theo dõi các tuần khủng hoảng của con và cho con bú theo nhu cầu:
Tuần khủng hoảng hay còn gọi là wonder weeks là giai đoạn phát triển mạnh mẽ của trẻ sơ sinh, giai đoạn này bé sẽ phát triển nhanh chóng về thể chất và tinh thần. Ở các tuần này, em bé của mẹ sẽ ưu tiên phát triển kỹ năng mới (lật, lẫy, ngồi, đi đứng, cầm nắm…), tập trung quan sát, khám phá giác quan (nghe rõ hơn, nhìn xa hơn…). Mẹ cảm thấy con bú ít hơn, ngủ ít hơn, mè nheo nhiều hơn. Những bé nhạy cảm lại càng có biểu hiện quấy khóc dữ dội. Khái niệm khớp ngậm đúng lúc này bị đảo lộn, bé thích ngậm đầu ti mút mát hơn là ngậm sâu vào vú mẹ để bú lấy sữa. Nếu mẹ không tìm hiểu về giai đoạn phát triển này sẽ hoang mang, lo lắng đi tìm cách để chỉnh khớp ngậm cho con.

Nhưng điều mà con mong muốn nhất lúc này là được mẹ hỗ trợ con khám phá, luyện tập những kỹ năng mới. Bé yêu hẳn sẽ rất thích được mẹ ôm ấp, vỗ về và cho con ti bất kể lúc nào con thích. Giác quan con được mở ra nhiều hơn, con cảm nhận rõ rệt hơn thế giới con đang sống đầy âm thanh và màu sắc. Đôi khi chỉ một tiếng còi xe bất chợt ngang nhà cũng làm con giật mình hoảng hốt. Vậy thì mẹ ơi, mẹ hãy quan sát thật chậm cách con muốn bú mẹ nhé, để mẹ biết lúc nào thì con cần mẹ để mút mát nhận sự bình an, lúc nào thì con cần mẹ để bú lấy sữa.
Mẹ hãy an tâm và tin vào những em bé sữa của mình. Con sẽ nhanh chóng vượt qua tuần khủng hoảng để quay về bầu vú mẹ với khớp ngậm bản năng đã được mẹ dạy từ những ngày mới lọt lòng.
Tuy khớp ngậm đúng là chìa khóa trong việc nuôi con sữa mẹ thành công, nhưng đó không phải là yếu tố quyết định rằng bạn có thể nuôi con sữa mẹ hoàn toàn được hay không, mà đó chỉ là một trong những yếu tố giúp việc nuôi con sữa mẹ dễ dàng và thuận tiện hơn cho mẹ và bé. Khi con có nhu cầu bú, khớp ngậm đúng giúp con lấy sữa được hiệu quả hơn, mẹ thoải mái hơn. Nhưng nếu trẻ có dấu hiệu bú sai khớp ngậm, con vẫn hoàn toàn có thể bú mẹ, chỉ cần mẹ kiên nhẫn đợi con bú thêm vài phút hoặc thêm vài cữ bú trong ngày, mẹ nhé!
Mong rằng những chia sẻ trên sẽ giúp các mẹ biết cách sửa khớp ngậm sai, điều chỉnh khớp ngậm đúng cho bé và tự tin hơn trên hành trình nuôi con sữa mẹ của mình. Chúc mẹ mỗi ngày đi cùng con sẽ là một trải nghiệm tuyệt vời và đáng giá.
Tác giả: TVVSM Diệu Trang
